Σε κάθε δημοτική θητεία υπάρχει ένα σημείο όπου η εικόνα συγκρούεται με την πραγματικότητα. Εκεί όπου οι ανακοινώσεις σταματούν να αρκούν, οι φωτογραφίες χάνουν τη δύναμή τους και ο πολίτης επιστρέφει στο βασικό ερώτημα: ζει καλύτερα ή όχι;
Στο Αργοστόλι, όλο και περισσότεροι πολίτες φαίνεται να θέτουν ακριβώς αυτό το ερώτημα για τη διοίκηση του Θεόφιλου Μιχαλάτου. Γιατί μπορεί ο Δήμος να προβάλλει έργο, παρεμβάσεις και δημόσια παρουσία, όμως η καθημερινότητα είναι εκείνη που τελικά ψηφίζει.
Και η καθημερινότητα δεν εντυπωσιάζεται εύκολα.
Η πολιτική της εικόνας έχει όρια
Καμία σύγχρονη διοίκηση δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς επικοινωνία. Είναι θεμιτό να ενημερώνει, να παρουσιάζει δράσεις, να προβάλλει πρωτοβουλίες και να αναδεικνύει όσα κάνει.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν η επικοινωνία μοιάζει να προηγείται του αποτελέσματος.
Όταν ο δημότης βλέπει συνεχή προβολή αλλά δεν νιώθει αντίστοιχη βελτίωση στη ζωή του.
Όταν οι τίτλοι είναι πιο δυνατοί από το περιεχόμενο.
Όταν η εικόνα είναι γυαλισμένη, αλλά η πόλη όχι.
Τότε δημιουργείται η αίσθηση ενός Δήμου βιτρίνας.
Και αυτή η αίσθηση είναι πολιτικά επικίνδυνη.
Ο πολίτης μετράει άλλα πράγματα
Ο κάτοικος του Αργοστολίου δεν μετρά δελτία Τύπου. Μετρά:
- αν βρίσκει να παρκάρει,
- αν οι δρόμοι είναι λειτουργικοί,
- αν η καθαριότητα είναι σταθερή,
- αν οι υπηρεσίες ανταποκρίνονται,
- αν υπάρχει τάξη στον δημόσιο χώρο,
- αν νιώθει ότι ο Δήμος ακούει.
Αυτά είναι τα πραγματικά κριτήρια. Και σε αυτά κρίνονται οι διοικήσεις.
Όταν αυτά παραμένουν ανοιχτά μέτωπα, η επικοινωνιακή υπεροχή χάνει την αξία της.
Η πόλη δεν πρέπει να λειτουργεί εποχικά
Ένα από τα βασικά παράπονα που ακούγονται συχνά είναι ότι αρκετά ζητήματα αντιμετωπίζονται εντονότερα λίγο πριν την τουριστική περίοδο ή όταν μεγαλώνει η δημόσια πίεση.
Η λογική του “να μαζευτεί τώρα η εικόνα” μπορεί να δίνει προσωρινές εντυπώσεις, αλλά δεν αποτελεί μοντέλο διοίκησης.
Μια πόλη χρειάζεται σταθερή φροντίδα, όχι εποχικές εξάρσεις ενδιαφέροντος.
Ο δημότης καταλαβαίνει πότε κάτι γίνεται ως στρατηγική και πότε γίνεται ως αντίδραση.
Και αυτό το πολιτικό ένστικτο δύσκολα πέφτει έξω.
Μικρές παρεμβάσεις, μεγάλο αφήγημα
Σε πολλές περιπτώσεις, έργα μικρής ή μεσαίας κλίμακας παρουσιάζονται με ιδιαίτερη έμφαση. Αυτό από μόνο του δεν είναι κακό. Κάθε βελτίωση έχει αξία.
Όμως όταν μικρές παρεμβάσεις ντύνονται ως μεγάλες τομές, γεννιέται αναπόφευκτα το ερώτημα:
Πού είναι οι πραγματικά μεγάλες αλλαγές;
Πού είναι το νέο μοντέλο πόλης;
Πού είναι οι λύσεις που θα μείνουν για δεκαετίες;
Πού είναι το έργο που θα λέει ο πολίτης “εδώ άλλαξε ο τόπος”;
Γιατί μετά από χρόνια διοίκησης, η κοινωνία δεν ψάχνει μπαλώματα. Ψάχνει αποτύπωμα.
Η καθημερινότητα δεν πείθεται με λόγια
Μπορεί να υπάρξουν παρουσιάσεις, αναρτήσεις, συνεντεύξεις και αριθμοί. Όμως όταν ένας πολίτης χάνει χρόνο στο κυκλοφοριακό, όταν δυσανασχετεί για ζητήματα οργάνωσης ή όταν βλέπει προβλήματα να επαναλαμβάνονται, η εμπιστοσύνη φθείρεται.
Και η φθορά δεν έρχεται από την αντιπολίτευση. Έρχεται από την εμπειρία.
Ο δημότης που ταλαιπωρείται δεν χρειάζεται πολιτικό αντίπαλο να του εξηγήσει τι συμβαίνει. Το ζει.
Ο Δήμος ουσίας πώς φαίνεται;
Δεν φαίνεται από το επικοινωνιακό πακέτο. Φαίνεται από τα εξής:
- Σταθερή βελτίωση υπηρεσιών
- Σχέδιο με ορίζοντα χρόνου
- Γρήγορες απαντήσεις σε προβλήματα
- Καθαροί κανόνες
- Διαφάνεια
- Λιγότερα λόγια, περισσότερη δουλειά
- Μετρήσιμα αποτελέσματα
Αν αυτά υπάρχουν, ο πολίτης το αναγνωρίζει ακόμα κι αν δεν υπάρχει καθόλου προβολή.
Αν δεν υπάρχουν, καμία προβολή δεν αρκεί.
Το μεγάλο πρόβλημα είναι η αίσθηση στασιμότητας
Η πιο βαριά πολιτική κατηγορία δεν είναι η έντονη κριτική. Είναι η αδιαφορία και η αίσθηση ότι “τίποτα δεν αλλάζει”.
Όταν μια πόλη συνηθίζει να λειτουργεί με τα ίδια προβλήματα κάθε χρόνο, όταν η συζήτηση επαναλαμβάνεται χωρίς νέες λύσεις, τότε εγκαθίσταται η στασιμότητα.
Και η στασιμότητα είναι ο πιο αθόρυβος αλλά αποτελεσματικός αντίπαλος κάθε διοίκησης.
Οι δημότες ζητούν απαντήσεις, όχι εντυπώσεις
Σήμερα στο Αργοστόλι δεν ζητούνται θαύματα. Ζητούνται καθαρές απαντήσεις:
- Ποιο είναι το σχέδιο για την επόμενη μέρα της πόλης;
- Ποια μεγάλα προβλήματα λύθηκαν οριστικά;
- Τι θα είναι διαφορετικό σε δύο χρόνια;
- Πού πήγε ο χρόνος που πέρασε;
- Γιατί η αίσθηση προόδου δεν είναι ισχυρότερη;
Αυτά είναι πολιτικά ερωτήματα ουσίας.
Και όσο μένουν αναπάντητα, μεγαλώνει η δυσπιστία.
Η τελική κρίση θα είναι απλή
Ο Θεόφιλος Μιχαλάτος και η δημοτική αρχή μπορούν να παρουσιάσουν επιχειρήματα, έργα και δικαιολογημένες δυσκολίες. Όπως κάθε διοίκηση.
Όμως στην τελική κρίση ο πολίτης θα απαντήσει σε ένα μόνο ερώτημα:
Ένιωσε ότι ο Δήμος λειτούργησε για την ουσία ή για τη βιτρίνα;
Αν η απάντηση γείρει προς το δεύτερο, τότε το επικοινωνιακό πλεονέκτημα μετατρέπεται σε πολιτικό βάρος.
Και τότε ξεκινά μια νέα περίοδος αμφισβήτησης, πολύ πιο δύσκολη να αναστραφεί από οποιαδήποτε εικόνα.